Sacra di San Michele 2007
Nuovi testi per il Concerto in Sacra di San Michele, 26 settembre 2007
Magister Perotinus
Salvatoris hodie [W2 f. 31r-33r]
(conductus a tre voci per la Festa della Circoncisione del Signore, 1° gennaio)
Salvatoris hodie / sanguis pregustatur,
In quo Syon filie / stola candidatur.
Ecce nomen domini / de longiquo venit
Hodie quod homini / perdito subvenit.
Ecce salva veritas / vera que salvatio,
Cuius in prepucio / litteralis cecitas
Terminum invenit.
Novus Adam natus est / ut novetur mundus,
A quo tamen factus est / primus et secundus.
Quippe cum principium / idem sit et terminus,
Servus atque dominus: /nescit hoc prepucium,
Nescit hoc in mundus.
Pregustasi oggi / del Salvatore il sangue,
In cui la stola imbianca / di Sion la figlia.
Ecco il nome del Signore / da lungi viene
Oggi in ausilio / dell’uom perduto.
Ecco salva verità / vera salvezza,
Nel cui prepuzio / cecità di lettera
Trovò sua fine.
Nuovo Adamo è nato / il mondo a rinnovare,
Da cui fu fatto Adamo / primo e poi secondo.
In fine sia il principio / pari alla sua fine,
Servo e pur Signore: / lo ignoran già gli ebrei
Così come i gentili.
Magister Perotinus
Alleluya (Versus) Nativitas [F f. 31r- 32v]
(organum a tre voci per la Festa della Natività della Santissima Vergine, 8 settembre)
Alleluya (Versus) Nativitas gloriose virginis Marie ex semine Abrahe orta de tribu Juda clara ex stirpe David.
Alleluya (versetto) Natività della gloriosa vergine Maria, sorta dal seme di Abramo, dalla tribù di Giuda, dalla celebre stirpe di Davide.
Magister Perotinus
Alleluya (Versus) Posui adiutorium [F f. 36r - 37v] [Salmo 89 (88), 20]
(organum a tre voci per la Festa di San Germano di Parigi, 28 maggio; Sant’Eligio, 1° dicembre; San Nicola, 6 dicembre e per vaire festività relative a Vescovi Confessori)
Alleluya (Versus) Posui adiutorium super potentem et exaltavi electum de plebe mea.
Alleluya (versetto) Ho portato aiuto a un prode, ho innalzato un eletto tra il mio popolo.
Anonimo (attribuibile al Magister Perotinus)
Sancte Germane (Versus) O Sancte Germane [F f. 34v- 36r]
(organum a tre voci per la Festa di San Germano di Parigi, 28 maggio)
Sancte Germane Christi confessor audi rogantes servulos. Et impetratam celitus tu defer indulgenciam. (Versus) O Sancte Germane sydus aureum domini gratia servorum gemitus solita suscipe clementia. Et impetratam celitus tu defer indulgentiam.
San Germano, di Cristo confessore, ascolta i tuoi servi supplici. Concedi, o celeste, di ottenere il perdono. (versetto) O San Germano, astro dorato per grazia divina: accogli dei servi i lamenti con l’usuale clemenza. Concedi, o celeste, di ottenere il perdono.
Anonimo (attribuibile al Magister Perotinus)
Virgo flagellatur (Versus) Sponsus amat sponsam [F f. 33v- 34v]
(organum a tre voci per la Festa di Santa Caterina, 25 novembre)
Virgo flagellatur crucianda fame, religatur carcere clausa manet, lux celica fusa refulget. Flagrat odor, dulces cantant celi agmina laudes. (Versus) Sponsus amat sponsam, salvator visitat illam. Flagrat odor, dulces cantant celi agmina laudes.
Si flagella la vergine col supplizio della fame: gettata in carcere chiusa rimane, luce celeste diffusa rifulge. Profumo si spande, cantano dolci lodi le celesti schiere. (versetto) Lo Sposo ama la sposa, il Salvatore la visita. Profumo si spande, cantano dolci lodi le celesti schiere.
Crucifigat omnes (Carmina Burana) [W2 f. 46v]
Crucifigat omnes / Domini crux altera, / Nova Christi vulnera!
Arbor salutifera / Perditur; sepulcrum / Gens evertit extera
Violente; plena gente / Sola sedet civitas; / Agni fedus rapit edus
Plora dotes perditas / Sponsa Sion;
Immolatur Ananias, / Incurvatur cornu David, / Flagellatur mundus;
Ab iniustis abdicatur / Per quem ipse iudicatur mundus.
O quam dignos luctus! / Exulat Rex omnium,
Baculum fidelium / Sustinet obrobrium / Gentis infidelis;
Cedit parti gentium; / Pars totalis ; iam regalis
In luto et latere / Elabora tellus, plorat / Moysen fatiscere.
Homo, Dei miserere! / Fili, patris ius tuere!
In incerto certum quere, / Ducis ducum dona promere / Et lucrare lucem vere lucis!
Quisquis es signatus / Fidei charactere, / Fidem factis assere,
Rugientes contere / Catulos leonum, miserans intuere / Corde tristi damnum Christi!
Longus cedar incola / Surge, vide, ne de fide / Reproberis frivola!
Suda martyr in agone / spe mercedis et corone!
Derelicta Babylone / Punga pro celesti regione,
Aqua vite! Te compone pugna!
Crocifigga tutti / Una seconda croce / Di Cristo nuove piaghe!
Perduto di salvezza l’albero, il sepolcro / Da stranieri con violenza profanato;
Deserta ormai città / Un dì di genti piena; /D’agnello il patto l’ariete ruppe;
Perduta dote piange / Di Sion la sposa;
Immolato Anania; / Piegata davidica potenza; / Flagellato il puro;
Da ingiusti rinnegato / Il Giusto che il mondo a giudicar verrà.
O degni lutti! / Bandito è il Re di tutti,
Bastone dei fedeli / Sostener deve d’infedel l’ingiuria;
Il popol tutto soccombe a una parte;
In fango e argilla duolsi / La terra un dì regale;
E di Mosé la forza / Ormai perduta piange.
Uomo, di Dio pietà! / Patrii dritti difendi, o figlio!
Certezza trova in incerto, / Dei regal doni degno ti mostra, / Luce da vera luce apprendi!
Chi mai tu sia, che della fede il segno porti / Coi fatti affermala e del leon
I cuccioli ruggenti tu distruggi, / Di Cristo l’onta orribile /Con triste cuor commisera!
Troppo in tenebre abitasti, / Sorgi e fa’ che debol fede /Non ti sia rimproverata!
Come martir nella lotta, suda e avrai / Di ricompensa speme e gran corona!
Babilonia lascia ormai: / Per il regno del ciel combatti
E per la vita a pugnar disponiti!
Traduzione: Davide Bertotti 2006